Kierowca wykonujący przewóz drogowy pojazdem, do którego kierowania wymagane jest prawo jazdy kategorii C, C1, D lub D1, musi spełniać wymogi rozdziału 7a ustawy o transporcie drogowym : mieć ukończoną kwalifikację wstępną (280 godzin ; przyspieszona 140 godzin, z ograniczeniami wieku) albo — po kilku latach — szkolenie okresowe 35 godzin powtarzane co pięć lat, potwierdzone wpisem kodu 95 w prawie jazdy lub kartą kwalifikacji kierowcy dla osób bez polskiego prawa jazdy. Do tego dochodzą badania lekarskie i psychologiczne (art. 39j-39m) : co pięć lat do 60. roku życia, potem co 30 miesięcy, na koszt przedsiębiorcy, który kieruje kierowcę na badania i szkolenia oraz przechowuje kopie orzeczeń i świadectw (art. 39l). Ustawa z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami określa minimalny wiek i ważność uprawnień : prawo jazdy kategorii C i D wydaje się na pięć lat, a punkty karne — 24 dla doświadczonych kierowców, 20 w pierwszym roku — prowadzą do utraty uprawnień. Brak ważnej kwalifikacji obciąża zarówno kierowcę, jak i przedsiębiorcę, który dopuścił go do jazdy.
Art. 44 Prawa o ruchu drogowym nakazuje uczestnikowi wypadku zatrzymać pojazd bez powodowania zagrożenia, przedsięwziąć środki zapewniające bezpieczeństwo ruchu, usunąć pojazd z miejsca (tylko przy kolizji bez ofiar), podać dane innym uczestnikom ; przy ofiarach w ludziach — udzielić pierwszej pomocy, wezwać pogotowie i Policję, nie przemieszczać pojazdów i pozostać na miejscu. Miejsce zabezpiecza trójkąt ostrzegawczy ustawiony 30-50 m za pojazdem poza obszarem zabudowanym i 100 m na autostradzie, a kamizelka odblaskowa chroni kierowcę. Pierwsza pomoc opiera się na sekwencji : ocena bezpieczeństwa, sprawdzenie przytomności i oddechu, wezwanie 112, resuscytacja 30 uciśnięć na 2 wdechy, użycie AED, pozycja boczna dla nieprzytomnego oddychającego. Wypadek podczas pracy jest wypadkiem przy pracy (ustawa z 30 października 2002 r.) : zespół powypadkowy sporządza protokół w 14 dni, a poszkodowanemu przysługują świadczenia z ubezpieczenia wypadkowego. Odpowiedzialność karna wchodzi w grę z art. 177 k.k. (spowodowanie wypadku), art. 178a (nietrzeźwość), art. 178b (niezatrzymanie się do kontroli) ; pracodawcy grozi art. 220 k.k. za narażenie pracownika przez niedopełnienie obowiązków BHP, a przewoźnikowi — postępowanie w sprawie dobrej reputacji.
W autobusie pasażerowie mają obowiązek zapinania pasów, jeśli pojazd jest w nie wyposażony, o czym kierowca informuje ; przewóz stojących jest dopuszczalny tylko w pojazdach klasy I i II ; grupa dzieci podróżuje z opiekunem, a autobus szkolny jest oznakowany i wymaga zatrzymania przy wsiadaniu i wysiadaniu. Za zabezpieczenie ładunku odpowiada kierowca w ruchu, ale załadowca i przewoźnik dzielą odpowiedzialność za jego rozmieszczenie ; przed wyjazdem kierowca sprawdza mocowanie, plomby i dokumenty, a w ruchu do Wielkiej Brytanii — także szczelność przestrzeni ładunkowej, bo za przewóz nielegalnych imigrantów grozi kara cywilna nakładana na przewoźnika i kierowcę. Zmęczenie jest przyczyną znacznej części wypadków ciężarówek : objawy (ziewanie, mikrosen, zjeżdżanie z pasa) wymagają natychmiastowej przerwy, a planowanie tras musi uwzględniać rozporządzenie 561/2006, a nie tylko godziny dostaw. Systemy ADAS (hamowanie awaryjne, ostrzeganie o zjechaniu z pasa, monitorowanie martwego pola i senności) wspomagają kierowcę, ale nie zdejmują z niego odpowiedzialności. Ochrona środowiska wkracza przez strefy czystego transportu (ustawa z 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności — oznakowanie D-54/D-55, wyłączenia), ograniczenia hałasu, unijne cele redukcji CO2 dla pojazdów ciężkich (rozporządzenie (UE) 2019/1242 : −15 % w 2025 r., −45 % w 2030 r.) i opłaty drogowe zróżnicowane według klasy CO2 (dyrektywa 2022/362). Zdrowie kierowcy — sen, dieta, bezdech senny wykrywany w badaniach, ergonomia kabiny — jest częścią bezpieczeństwa ruchu, a nie sprawą prywatną.
1. Które stwierdzenie dotyczące wieku kierowcy zatrudnianego do przewozu rzeczy pojazdem kategorii C jest zgodne z art. 39a ustawy o transporcie drogowym?
Art. 39a ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym stanowi, że kierowca pojazdów kategorii C1, C1+E, C i C+E musi mieć ukończone 18 lat, jeżeli uzyskał kwalifikację wstępną, albo 21 lat, jeżeli uzyskał kwalifikację wstępną przyspieszoną. Pełna kwalifikacja obniża więc wiek do 18 lat. Granica 21 lat nie jest bezwzględna, a 23 lata to próg dla kwalifikacji przyspieszonej w przewozie osób (kategoria D). Kwalifikacja przyspieszona nie pozwala kierować pojazdem kategorii C przed 21. rokiem życia.
2. Firma Autobusy-Mazury chce zatrudnić 21-letniego kierowcę do przewozu osób pojazdem kategorii D. Które zdanie jest zgodne z art. 39a ustawy o transporcie drogowym?
Art. 39a ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym wymaga od kierowcy pojazdów kategorii D1, D1+E, D i D+E ukończenia 21 lat przy pełnej kwalifikacji wstępnej albo 23 lat przy kwalifikacji wstępnej przyspieszonej. Kierowca 21-letni z pełną kwalifikacją może więc wykonywać każdy przewóz. Próg 24 lat (art. 8 ustawy o kierujących pojazdami) dotyczy osób bez niej. Kwalifikacja przyspieszona ograniczałaby go do linii regularnych do 50 km (ust. 2), a szkolenie okresowe kwalifikacji nie zastępuje.
3. Kierowca ma 22 lata, prawo jazdy kategorii D i kwalifikację wstępną przyspieszoną. Które stwierdzenie o zakresie jego uprawnień jest prawdziwe?
Art. 39a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym stanowi, że kierowca, który ukończył 21 lat i uzyskał kwalifikację wstępną przyspieszoną, może wykonywać przewóz osób pojazdami kategorii D i D+E wyłącznie na liniach regularnych, których trasa nie przekracza 50 km. Pełny zakres przewozów uzyska po ukończeniu 23 lat (ust. 1 pkt 2). Ograniczenie nie dotyczy podziału na przewozy krajowe i międzynarodowe; wyklucza natomiast przewozy okazjonalne, które nie są liniami regularnymi.
4. Które stwierdzenie o wymiarze godzinowym kwalifikacji wstępnej i kwalifikacji wstępnej przyspieszonej w rozdziale 7a ustawy o transporcie drogowym jest prawdziwe?
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie szkolenia i egzaminowania kierowców wykonujących przewóz drogowy, wydane na podstawie art. 39i tej ustawy, określa wymiar kwalifikacji wstępnej na 280 godzin (260 godzin teorii i 20 godzin praktyki), a kwalifikacji wstępnej przyspieszonej na 140 godzin (130 i 10). Wymiar 70 i 35 godzin dotyczy kwalifikacji wstępnej uzupełniającej i uzupełniającej przyspieszonej, a 35 godzin to także wymiar szkolenia okresowego.
5. Kierowca posiada kwalifikację wstępną w zakresie przewozu rzeczy i chce dodatkowo wykonywać przewóz osób autobusem. Które stwierdzenie jest prawdziwe?
Rozdział 7a ustawy o transporcie drogowym przewiduje kwalifikację wstępną uzupełniającą (70 godzin) oraz kwalifikację wstępną uzupełniającą przyspieszoną (35 godzin) dla kierowcy, który ma już kwalifikację w jednym zakresie (rzeczy albo osoby) i chce uzyskać drugi. Obejmuje ona tylko część specjalistyczną, bo część podstawowa została zaliczona wcześniej. Nie trzeba powtarzać pełnej kwalifikacji, ale samo szkolenie okresowe nie potwierdza kwalifikacji w nowym zakresie.
6. Kto przeprowadza test kwalifikacyjny kończący kwalifikację wstępną kierowcy według obecnego brzmienia rozdziału 7a ustawy o transporcie drogowym?
Art. 39b ustawy o transporcie drogowym, w brzmieniu obowiązującym od 2022 r., powierza przeprowadzanie testu kwalifikacyjnego wojewódzkim ośrodkom ruchu drogowego; kierowca przystępuje do niego po ukończeniu zajęć w ośrodku szkolenia, a wynik zapisuje się w profilu kierowcy zawodowego. Komisja powoływana przez wojewodę działała w poprzednim stanie prawnym. ITS egzaminuje kandydatów na zarządzających transportem, a starosta dokonuje wpisu kodu 95, lecz nie egzaminuje.
7. Które stwierdzenie o szkoleniu okresowym kierowców zawodowych jest zgodne z art. 39d ustawy o transporcie drogowym?
Art. 39d ust. 2 ustawy o transporcie drogowym nakłada na kierowcę obowiązek ukończenia szkolenia okresowego co 5 lat, począwszy od dnia uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego kwalifikację wstępną. Wymiar 35 godzin wynika z rozporządzenia wydanego na podstawie art. 39i. Szkolenie okresowe nie kończy się testem — test kwalifikacyjny w WORD dotyczy kwalifikacji wstępnej. Termin 30 miesięcy po 60. roku życia dotyczy badań (art. 39j i 39k), nie szkoleń.
8. Kierowca uzyskał prawo jazdy kategorii C w 2005 r. i nigdy nie odbywał kwalifikacji wstępnej. Które stwierdzenie o jego sytuacji jest prawdziwe?
Przepisy przejściowe ustawy z 17 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym zwalniają z kwalifikacji wstępnej kierowców, którzy uzyskali prawo jazdy kategorii D przed 10 września 2008 r. albo kategorii C przed 10 września 2009 r. Kierowca z prawem jazdy z 2005 r. mieści się w tym zwolnieniu, ale nadal obowiązują go szkolenia okresowe z art. 39d oraz badania lekarskie i psychologiczne z art. 39j i 39k ustawy o transporcie drogowym. Zwolnienie nie obejmuje więc całego rozdziału 7a.
9. Które zdanie prawidłowo opisuje wyłączenie z obowiązku uzyskania kwalifikacji wstępnej i szkolenia okresowego według art. 39a ust. 3 ustawy o transporcie drogowym?
Art. 39a ust. 3 ustawy o transporcie drogowym wyłącza z wymogu kwalifikacji m.in. kierowców pojazdów, których konstrukcja ogranicza prędkość do 45 km/h, pojazdów Sił Zbrojnych i służb, poddawanych testom drogowym, używanych w sytuacjach zagrożenia, do nauki jazdy, do niezarobkowego przewozu oraz przewożących materiały używane przez kierowcę, gdy kierowanie nie jest jego głównym zajęciem. Masa 7,5 t mieści się w kategorii C1 objętej wymogiem; odległość i wiek nie są przesłankami wyłączenia.
10. Kierowca ukończył szkolenie okresowe i chce, aby fakt ten został potwierdzony w prawie jazdy. Które stwierdzenie jest zgodne z ustawą o kierujących pojazdami?
Art. 15 ustawy o kierujących pojazdami stanowi, że wpis potwierdzający uzyskanie kwalifikacji wstępnej lub ukończenie szkolenia okresowego (kod 95) jest dokonywany przez starostę na wniosek kierowcy, w formie wymiany prawa jazdy, na okres 5 lat, i wymaga orzeczeń lekarskiego i psychologicznego o braku przeciwwskazań do pracy na stanowisku kierowcy. Ośrodek szkolenia i WORD wydają jedynie świadectwa kwalifikacji, a wojewoda nadzoruje ośrodki szkolenia.
11. Firma Trans-Nowak zatrudnia kierowcę z Białorusi, który ma białoruskie prawo jazdy i ukończył w Polsce kwalifikację wstępną. Które stwierdzenie jest prawdziwe?
Ustawa o kierujących pojazdami przewiduje, że kierowcy, którego kwalifikacji nie można potwierdzić wpisem kodu 95 w polskim prawie jazdy (bo posiada prawo jazdy wydane poza Polską), starosta wydaje kartę kwalifikacji kierowcy, ważną 5 lat. Od 2022 r. karta zastąpiła papierowe świadectwo kwalifikacji zawodowej jako dokument okazywany przy kontroli. Starosta nie wpisuje kodu 95 do zagranicznego dokumentu, a WORD nie wydaje bezterminowych zaświadczeń.
12. Które stwierdzenie o profilu kierowcy zawodowego (PKZ), funkcjonującym od 2022 r., jest zgodne z ustawą o transporcie drogowym?
Rozdział 7a ustawy o transporcie drogowym, po nowelizacji obowiązującej od 2022 r., wprowadził profil kierowcy zawodowego: zestaw danych generowany w systemie teleinformatycznym przez starostę (organ wydający prawo jazdy) na wniosek kierowcy, po przedstawieniu orzeczeń lekarskiego i psychologicznego. Numer PKZ jest niezbędny, aby ośrodek szkolenia rozpoczął zajęcia, a WORD przeprowadził test. Ośrodek, WORD i przedsiębiorca nie tworzą profilu, lecz jedynie zapisują lub odczytują w nim informacje.
13. Kierowca zawodowy ma 62 lata. Które stwierdzenie o częstotliwości jego badań lekarskich wynikających z art. 39j ustawy o transporcie drogowym jest prawdziwe?
Art. 39j ust. 3 ustawy o transporcie drogowym stanowi, że badania lekarskie kierowcy wykonuje się do 60. roku życia co 5 lat, a po ukończeniu 60 lat co 30 miesięcy. Ten sam rytm przewiduje art. 39k dla badań psychologicznych. Terminy 12 i 24 miesięcy nie występują w ustawie, a koszty badań pokrywa przedsiębiorca (art. 39l ust. 1 pkt 2), nie kierowca. Skrócenie odstępu po 60. roku życia wpływa też na termin ważności prawa jazdy kategorii C i D, który nie może przekraczać ważności orzeczenia.
14. Kto może przeprowadzić badanie lekarskie kierowcy zawodowego, o którym mowa w art. 39j ustawy o transporcie drogowym?
Art. 39j ust. 2 ustawy o transporcie drogowym wymaga, aby badanie wykonywał lekarz uprawniony do badań profilaktycznych pracowników (art. 229 Kodeksu pracy), posiadający dodatkowo uprawnienia do badań kandydatów na kierowców i kierowców, czyli wpisany do ewidencji uprawnionych lekarzy prowadzonej przez marszałka województwa (art. 77 ustawy o kierujących pojazdami). Lekarz rodzinny ani specjalista bez wpisu nie ma tych uprawnień, a WOMP przeprowadza jedynie badania ponowne.
15. Które stwierdzenie o badaniach psychologicznych kierowców zawodowych jest zgodne z art. 39k ustawy o transporcie drogowym?
Art. 39k ustawy o transporcie drogowym nakazuje badania psychologiczne wszystkim kierowcom wykonującym przewóz drogowy, niezależnie od tego, czy przewożą osoby, czy rzeczy. Przeprowadza je uprawniony psycholog w zakresie psychologii transportu, wpisany do ewidencji prowadzonej przez marszałka województwa na podstawie ustawy o kierujących pojazdami. Badania powtarza się co 5 lat, a po ukończeniu 60 lat co 30 miesięcy, tak jak badania lekarskie.
16. Które stwierdzenie o finansowaniu badań i szkoleń kierowcy zatrudnionego przez przewoźnika jest zgodne z art. 39l ustawy o transporcie drogowym?
Art. 39l ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym nakłada na przedsiębiorcę obowiązek pokrywania kosztów badań lekarskich i psychologicznych kierowców, natomiast ust. 2 stanowi jedynie, że przedsiębiorca może pokryć koszty szkolenia okresowego — jest to uprawnienie, nie obowiązek. Nie ma zatem podziału, w którym kierowca płaci za badania psychologiczne, ani finansowania przez Narodowy Fundusz Zdrowia; badania profilaktyczne pracowników z art. 229 Kodeksu pracy też obciążają pracodawcę.
17. Przewoźnik skierował zatrudnionego kierowcę na badania lekarskie z art. 39j ustawy o transporcie drogowym. Które stwierdzenie jest prawdziwe?
Art. 39l ust. 3 ustawy o transporcie drogowym stanowi, że spełnienie przez przedsiębiorcę obowiązku kierowania kierowców na badania lekarskie z art. 39j uznaje się za równoznaczne ze spełnieniem obowiązków pracodawcy w zakresie wstępnych i okresowych badań lekarskich z art. 229 § 1 i 2 Kodeksu pracy. Nie trzeba więc dublować badania okresowego. Przepis nie obejmuje badań kontrolnych po niezdolności do pracy trwającej ponad 30 dni — te nadal wynikają z Kodeksu pracy.
18. Kierowca otrzymał orzeczenie lekarskie stwierdzające przeciwwskazania do pracy na stanowisku kierowcy i nie zgadza się z nim. Które stwierdzenie jest prawdziwe?
Art. 79 ustawy o kierujących pojazdami stanowi, że osoba badana lub podmiot kierujący na badania, niezgadzający się z treścią orzeczenia lekarskiego, może w terminie 14 dni od jego otrzymania wystąpić o ponowne badanie; przeprowadza je wojewódzki ośrodek medycyny pracy, a orzeczenie wydane po ponownym badaniu jest ostateczne. Starosta i ITD nie oceniają stanu zdrowia, a Instytut Transportu Samochodowego nie bada kierowców. Analogiczny tryb dotyczy orzeczeń psychologicznych.
19. Które stwierdzenie o zakresie uprawnień kategorii C1 prawa jazdy jest zgodne z art. 6 ustawy o kierujących pojazdami?
Art. 6 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami określa, że kategoria C1 uprawnia do kierowania pojazdem samochodowym o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t i nieprzekraczającej 7,5 t, z wyjątkiem autobusu, a także zespołem takiego pojazdu z przyczepą lekką. Pojazd o masie do 3,5 t z lekką przyczepą mieści się w kategorii B, każdy pojazd powyżej 3,5 t (oprócz autobusu) wymaga kategorii C, a autobus do 17 osób łącznie z kierowcą to zakres kategorii D1.
20. Na jaki okres wydawane jest prawo jazdy kategorii C, C+E, D lub D+E według art. 13 ustawy o kierujących pojazdami?
Art. 13 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami stanowi, że prawo jazdy kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D i D+E wydaje się na okres nie dłuższy niż 5 lat, a jeżeli orzeczenie lekarskie lub psychologiczne przewiduje krótszy termin, to na ten krótszy okres. Okres 15 lat dotyczy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E i T. Prawa jazdy nie wydaje się bezterminowo, a wpis kodu 95 jest odrębnym potwierdzeniem kwalifikacji, które nie wyznacza ważności samego dokumentu.
21. Które stwierdzenie o organach uczestniczących w uzyskaniu prawa jazdy kategorii C jest zgodne z ustawą o kierujących pojazdami?
Art. 10 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami stanowi, że prawo jazdy wydaje starosta w drodze decyzji administracyjnej, na wniosek osoby zainteresowanej. Egzamin państwowy sprawdzający kwalifikacje przeprowadza wojewódzki ośrodek ruchu drogowego, a szkolenie kandydatów prowadzi ośrodek szkolenia kierowców, który nie egzaminuje. Wojewoda nadzoruje WORD, marszałek prowadzi ewidencje lekarzy i psychologów, a Inspekcja Transportu Drogowego kontroluje przewozy.
22. Które stwierdzenie o skutkach przekroczenia limitu punktów karnych przez kierowcę zawodowego jest zgodne z ustawą o kierujących pojazdami?
Art. 99 ustawy o kierujących pojazdami przewiduje, że starosta wydaje decyzję o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w WORD, gdy kierowca przekroczył 24 punkty. Cofnięcie uprawnienia na podstawie art. 103 następuje dopiero po negatywnym wyniku tego egzaminu, a osobno — gdy kierowca w okresie roku od wydania pierwszego prawa jazdy przekroczył 20 punktów (nie 12). Wpis kodu 95 nie wygasa z powodu punktów, bo dotyczy kwalifikacji zawodowej, nie uprawnień.
23. Które stwierdzenia dotyczące ośrodków szkolenia prowadzących kwalifikację wstępną i szkolenia okresowe są zgodne z art. 39g i 39h ustawy o transporcie drogowym?
Art. 39g ust. 1 ustawy o transporcie drogowym stanowi, że działalność gospodarcza w zakresie prowadzenia ośrodka szkolenia jest działalnością regulowaną i wymaga wpisu do rejestru przedsiębiorców prowadzących ośrodek szkolenia, który prowadzi wojewoda właściwy ze względu na miejsce wykonywania działalności. Art. 39h powierza temu samemu wojewodzie nadzór, w tym kontrolę i wykreślenie z rejestru. Starosta prowadzi rejestr ośrodków szkolenia kierowców (prawo jazdy), a ITD nie zatwierdza programów.
24. Które stwierdzenia dotyczące zakresu dyrektywy 2003/59/WE w sprawie wstępnej kwalifikacji i okresowego szkolenia kierowców są prawdziwe?
Art. 1 dyrektywy 2003/59/WE (obecnie skodyfikowanej jako dyrektywa (UE) 2022/2561) stosuje ją do kierowców, którzy są obywatelami państwa członkowskiego albo obywatelami państwa trzeciego zatrudnionymi lub wykorzystywanymi przez przedsiębiorstwo mające siedzibę w państwie członkowskim, a kierują pojazdami wymagającymi prawa jazdy kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D lub D+E. Kierowcy z państw trzecich nie są więc wyłączeni, a pojazdy kategorii B pozostają poza zakresem dyrektywy.
25. Które stwierdzenia o dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2561 są prawdziwe?
Dyrektywa (UE) 2022/2561 z 14 grudnia 2022 r. jest ujednoliconym tekstem dyrektywy 2003/59/WE, obejmującym zmiany wprowadzone m.in. dyrektywą (UE) 2018/645; nie wprowadza nowych rozwiązań merytorycznych. Utrzymuje kwalifikację wstępną, szkolenie okresowe w wymiarze 35 godzin co 5 lat, potwierdzanie kwalifikacji kodem unijnym 95 albo kartą kwalifikacji kierowcy oraz wzajemne uznawanie tych dokumentów. Nie ma centralnego rejestru Komisji ani wydłużonego do 7 lat okresu ważności szkolenia.
26. Które stwierdzenia o ważności zagranicznego prawa jazdy na terytorium Polski są zgodne z art. 4 ustawy o kierujących pojazdami?
Art. 4 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami zalicza do dokumentów stwierdzających uprawnienie do kierowania prawo jazdy wydane przez państwo członkowskie UE, Konfederację Szwajcarską lub państwo EFTA — bez ograniczenia czasowego i bez obowiązku wymiany. Krajowe prawo jazdy innego państwa, zgodne z Konwencją wiedeńską lub genewską, jest ważne przez 6 miesięcy od rozpoczęcia stałego lub czasowego pobytu; międzynarodowe prawo jazdy nie przedłuża tego terminu.
27. Firma Kurier-Bus chce zatrudnić obywatela Ukrainy objętego ochroną czasową, posiadającego ukraińskie prawo jazdy kategorii D. Które stwierdzenia są prawdziwe?
Rozporządzenie (UE) 2022/1280 stanowi, że ważne ukraińskie prawo jazdy osoby korzystającej z ochrony czasowej jest uznawane w UE bez wymiany, dopóki trwa ochrona. Ukraina jest stroną Konwencji wiedeńskiej, więc na zasadach ogólnych (art. 4 ustawy o kierujących pojazdami) jej prawo jazdy i tak byłoby honorowane przez 6 miesięcy. Ochrona czasowa nie znosi wymogów rozdziału 7a ustawy o transporcie drogowym: kod 95 albo karta kwalifikacji kierowcy pozostaje konieczna.
28. Które osoby mogą przystąpić do kwalifikacji wstępnej w polskim ośrodku szkolenia według art. 39b ustawy o transporcie drogowym? Wskaż zdania prawdziwe.
Art. 39b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym stanowi, że do kwalifikacji wstępnej może przystąpić osoba, która przebywa na terytorium Polski co najmniej 185 dni w roku ze względu na więzi osobiste lub zawodowe albo studiuje tu od co najmniej sześciu miesięcy, oraz osoba niebędąca obywatelem państwa członkowskiego UE, zamierzająca wykonywać przewozy na rzecz podmiotu mającego siedzibę w Polsce. Obywatelstwo polskie ani zameldowanie nie są warunkiem, a pobyt 30-dniowy nie spełnia kryterium.
29. Które stwierdzenia dotyczące organizacji szkolenia okresowego kierowców są zgodne z rozdziałem 7a ustawy o transporcie drogowym?
Art. 39d ustawy o transporcie drogowym stanowi, że szkolenie okresowe jest prowadzone w ośrodku szkolenia w formie kursu okresowego albo cyklu zajęć rozłożonych w okresie 5 lat, obejmujących program kursu okresowego. Szkolenie nie kończy się żadnym testem — kierownik ośrodka wydaje świadectwo kwalifikacji zawodowej (od 2022 r. w formie elektronicznej w profilu kierowcy zawodowego). Test kwalifikacyjny w WORD zamyka wyłącznie kwalifikację wstępną, a WORD nie prowadzi szkoleń okresowych.
30. Które obowiązki dokumentacyjne wobec zatrudnionych kierowców nakłada na przedsiębiorcę art. 39l ustawy o transporcie drogowym? Wskaż zdania prawdziwe.
Art. 39l ust. 1 ustawy o transporcie drogowym nakazuje przedsiębiorcy przechowywać przez cały okres zatrudnienia kierowcy kopie orzeczeń lekarskich i psychologicznych, prowadzić dokumentację dotyczącą tych badań oraz przekazać kierowcy kopie orzeczeń przy rozwiązaniu stosunku pracy. Ustawa nie przewiduje przesyłania oryginałów do Inspekcji Transportu Drogowego, która ma prawo wglądu w dokumentację podczas kontroli w przedsiębiorstwie, ani terminu niszczenia dokumentów po 12 miesiącach.
31. Jan Kowalski prowadzi jednoosobową firmę przewozową i sam kieruje ciężarówką. Które stwierdzenia o jego obowiązkach z rozdziału 7a ustawy o transporcie drogowym są prawdziwe?
Art. 39m ustawy o transporcie drogowym stanowi, że przepisy art. 39a-39l stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy osobiście wykonującego przewozy drogowe oraz do osoby niezatrudnionej przez przedsiębiorcę, lecz osobiście wykonującej na jego rzecz przewozy. Przedsiębiorca-kierowca musi więc mieć kod 95, odbywać szkolenia okresowe oraz badania lekarskie i psychologiczne, a wobec braku pracodawcy sam je organizuje i finansuje.
32. Podczas kontroli Inspekcja Transportu Drogowego stwierdziła, że kierowca ciężarówki firmy Trans-Nowak nie ukończył wymaganego szkolenia okresowego. Które stwierdzenia są prawdziwe?
Art. 92a ustawy o transporcie drogowym przewiduje karę pieniężną nakładaną w drodze decyzji administracyjnej na podmiot wykonujący przewóz drogowy za naruszenia wymienione w załączniku nr 3, do których należy wykonywanie przewozu przez kierowcę bez wymaganej kwalifikacji lub szkolenia okresowego. Art. 92 przewiduje odrębną karę dla zarządzającego transportem (załącznik nr 4) i grzywnę dla kierowcy (załącznik nr 1). Utrata prawa jazdy czy licencji nie następuje z mocy prawa.
33. Kierowca zawodowy został prawomocnie skazany za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości. Które stwierdzenia o skutkach dla jego uprawnień są prawdziwe?
Art. 99 ustawy o kierujących pojazdami nakazuje staroście skierować kierowcę, który jechał w stanie nietrzeźwości, na badanie lekarskie i psychologiczne oraz na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii; kurs prowadzi WORD na koszt kierowcy. Środki te są niezależne od zakazu prowadzenia pojazdów z art. 42 Kodeksu karnego — kurs go nie skraca, a starosta cofa uprawnienia na czas zakazu, także za czyn popełniony poza pracą.
34. Sąd orzekł wobec kierowcy zawodowego zakaz prowadzenia pojazdów na okres 2 lat. Które stwierdzenia dotyczące uprawnień do kierowania są prawdziwe?
Art. 103 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami nakazuje staroście cofnąć uprawnienie do kierowania pojazdami w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów. Art. 49 ust. 1 tej ustawy wymaga, aby osoba ubiegająca się o przywrócenie uprawnienia cofniętego na okres przekraczający rok przystąpiła do kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w WORD. Zakaz z art. 42 Kodeksu karnego obejmuje pojazdy danego rodzaju bez wyjątku dla służbowych, a dokument nie wraca automatycznie.
35. Które stwierdzenia dotyczące kategorii prawa jazdy D1 oraz C+E są zgodne z art. 6 ustawy o kierujących pojazdami?
Art. 6 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami określa kategorię D1 jako uprawnienie do kierowania autobusem do przewozu nie więcej niż 17 osób łącznie z kierowcą, o długości nieprzekraczającej 8 m, a kategorię C+E jako uprawnienie do kierowania zespołem złożonym z pojazdu kategorii C i przyczepy (przyczep) bez ograniczenia masy do 750 kg (przyczepa lekka). Większy autobus wymaga kategorii D, a autobus z przyczepą kategorii D+E, do której C+E nie uprawnia bez kategorii D.